Cô chín giếng đền song sơn – sắm lễ sớ cúng Bản Văn chầu hầu
Cô chín giếng đền song sơn – sắm lễ sớ cúng Bản Văn chầu hầu, Cô Chín Giếng, còn gọi là Cô Chín Sòng Sơn, là danh xưng quen thuộc trong tín ngưỡng thờ Mẫu. Đền Chín Giếng là nơi thờ Cửu Thiên Huyền Nữ, dân gian thường gọi là Cô Chín; đền nằm gần Đền Sòng Sơn và hai nơi này là hai cơ sở thờ tự riêng biệt. Theo tư liệu của địa phương và các nguồn về di tích, Đền Chín Giếng gắn với truyền thuyết Cửu Thiên Huyền Nữ che chở Mẫu Liễu Hạnh trong câu chuyện Sòng Sơn.
Trong thực hành tín ngưỡng, người dân thường về cửa Cô để cầu sức khỏe, bình an, tài lộc, công việc, duyên lành và gia đạo. Đây là những mong cầu thuộc đời sống tín ngưỡng dân gian, không nên hiểu là sự bảo đảm chắc chắn về kết quả thực tế.
1. Cô Chín Giếng là ai?
Cô Chín thường được xếp trong hàng Tứ Phủ Thánh Cô và được gọi bằng các tên như:
- Cô Chín Giếng
- Cô Chín Sòng Sơn
- Cô Chín Sòng
- Cô Chín Thượng Thiên trong một số cách gọi dân gian.
Theo truyền tích tại Đền Chín Giếng, Cô được đồng nhất với Cửu Thiên Huyền Nữ, con gái thứ chín của Ngọc Hoàng Thượng Đế. Tuy nhiên, các truyền tích về thân thế và vị trí của Cô có nhiều dị bản giữa các nguồn và cộng đồng thực hành tín ngưỡng.
Đền Chín Giếng và Đền Sòng Sơn không phải cùng một ngôi đền. Đền Sòng Sơn thờ chính Thánh Mẫu Liễu Hạnh, còn Đền Chín Giếng thờ Cửu Thiên Huyền Nữ; hai địa điểm có mối liên hệ đặc biệt trong lễ hội Sòng Sơn – Ba Dội.
2. Cô Chín thường cầu gì?
Khi về lễ Cô Chín, người dân thường trình những nguyện vọng như:
- Cầu bình an, sức khỏe.
- Cầu tài lộc, làm ăn buôn bán.
- Cầu công danh, công việc thuận lợi.
- Cầu gia đạo hòa thuận.
- Cầu duyên lành.
- Cầu đi xa về gần bình an.
- Cầu tâm trí sáng suốt, công việc được thuận duyên.
Đền Chín Giếng hiện vẫn là địa điểm được nhiều người tìm đến dâng hương và cầu sức khỏe, bình an, tài lộc, làm ăn kinh doanh.
3. Bản văn chầu Cô Chín Giếng – Cô Chín Sòng Sơn
Các bản văn chầu Cô Chín được lưu truyền có nhiều dị bản. Vì vậy, dưới đây là bản văn tham khảo được biên soạn theo lối văn chầu, phù hợp để đọc khi dâng lễ; nếu dùng trong hát văn, hầu đồng, nên sử dụng bản văn phù hợp với cung văn và lệ của từng bản điện.
BẢN VĂN CHẦU CÔ CHÍN GIẾNG
Ai về xứ Thanh quê ta
Sòng Sơn cảnh đẹp, bao la núi đồi
Chín giếng nước biếc trong ngời
Hương thơm lan tỏa, đất trời linh thiêng.Đường về Ba Dội quanh co
Sòng Sơn Mẫu ngự, Cô Chín giáng đàn
Cửu Thiên tiên nữ giáng trần
Một lòng thương chúng, cứu dân độ đời.Cô Chín nhan sắc tuyệt vời
Tâm trong như ngọc, rạng ngời trời Nam
Cô thường soi xét thế gian
Chứng minh thiện ác, xét xem lòng người.Người về cửa Cô dâng lời
Người cầu sức khỏe, người thời cầu duyên
Người cầu công việc thuận hiền
Người cầu tài lộc, bình yên cửa nhà.Hôm nay đệ tử đường xa
Thành tâm sắm lễ về qua cửa Cô
Hương hoa lễ bạc kính dâng
Một lòng thành kính, một tâm phụng thờ.Cúi xin Cô Chín chứng cho
Chứng tâm, chứng lễ, chứng lời đệ dâng
Cầu cho gia đạo bình an
Trên hòa dưới thuận, họ hàng yên vui.Cầu cho sức khỏe đủ đầy
Tâm an trí sáng, tháng ngày bình yên
Công danh sự nghiệp thuận duyên
Làm ăn chính đáng, gặp người quý nhân.Cầu cho tài lộc hanh thông
Buôn bán thuận lợi, việc làm tiến lên
Đồng tiền chính đáng vững bền
Gia đình no ấm, dưới trên thuận hòa.Người cầu duyên phận thuận nhà
Xin cho gặp được người lành có tâm
Người cầu học nghiệp tiến thân
Xin cho sáng trí, chuyên cần sớm hôm.Cô thương chứng lễ chứng lòng
Độ cho con cháu được trong được ngoài
Làm điều thiện, tránh điều sai
Giữ tâm chân chính, tháng ngày bình an.Cô Chín giá ngự điện tiền
Chứng minh đệ tử một niềm kính dâng
Xe loan Cô trở hồi cung
Lưu ân giáng phúc, độ cùng chúng sinh.
Lưu ý: Bản trên là bản tham khảo, không nên giới thiệu như bản văn cổ duy nhất. Văn chầu là một bộ phận của thực hành hát văn và hầu đồng, trong khi người đi lễ thông thường có thể dùng văn khấn ngắn gọn.
4. Sắm lễ Cô Chín Giếng gồm những gì?
Lễ Cô Chín nên chuẩn bị thanh sạch, đẹp mắt và vừa phải. Không có quy định chung rằng phải dâng lễ thật lớn mới được chứng lễ.
Một mâm lễ cơ bản có thể gồm:
- Hoa tươi.
- Mâm ngũ quả.
- Trầu cau.
- Nước sạch.
- Bánh, kẹo.
- Oản.
- Chè, xôi nếu muốn.
- Hương nếu nơi thờ cho phép.
- Sớ nếu có nhu cầu.
- Tiền công đức tùy tâm.
Một số hướng dẫn thực hành hiện nay còn đề cập hoa hồng màu hồng/phớt hồng, oản, bánh kẹo, đồ lễ tượng trưng như gương, lược, phấn son khi dâng ban Cô. Tuy nhiên đây là phong tục được một số người thực hành, không phải danh mục bắt buộc của mọi nơi thờ.
Mâm lễ đơn giản nhất
Nếu không muốn chuẩn bị cầu kỳ, chỉ cần:
Hoa tươi + quả + nước sạch + bánh/oản + trầu cau + hương theo quy định.
Như vậy đã có thể thể hiện lòng thành.
5. Sắm sớ Cô Chín Giếng cầu tài lộc
Nếu mục đích chính là cầu tài lộc, công việc, buôn bán, có thể chuẩn bị sớ với nội dung:
Mẫu sớ Cô Chín Sòng Sơn
SỚ CẦU TÀI LỘC CÔ CHÍN SÒNG SƠN
Nam mô A Di Đà Phật!
Con kính lạy chín phương Trời, mười phương Chư Phật.
Con kính lạy Tam Tòa Thánh Mẫu.
Con kính lạy chư vị Tôn thần.
Con kính lạy chư vị Thánh Cô.
Con kính lạy Cô Chín Giếng – Cô Chín Sòng Sơn.Tín chủ con là: …
Sinh năm: …
Ngụ tại: …Hôm nay ngày … tháng … năm …
Con thành tâm sửa biện hương hoa, quả phẩm, bánh oản, trầu cau, nước sạch, kính dâng trước cửa Cô.
Con cúi xin Cô chứng giám lòng thành.
Con xin cầu cho công việc được thuận lợi, làm ăn chân chính gặp nhiều cơ hội tốt, buôn bán có khách, gặp được người tốt, đối tác tốt.
Cầu cho tài lộc ổn định, công việc phát triển, gia đình được bình an, mọi việc chính đáng được thuận duyên.
Con nguyện giữ chữ tín, làm ăn ngay thẳng, biết tích phúc hành thiện, không làm điều trái đạo lý.
Cúi xin Cô chứng lễ, chứng tâm.
Nam mô A Di Đà Phật!
6. Sớ Cô Chín cầu bình an, sức khỏe
Nếu không cầu tài mà chủ yếu muốn cầu bình an và sức khỏe, có thể thay phần nguyện bằng:
“Con xin Cô chứng tâm, phù hộ cho bản thân cùng gia đình được bình an, thân tâm an ổn, mạnh khỏe, gia đạo hòa thuận, đi xa về gần được thuận lợi. Xin cho gia đình chúng con biết sống thiện lành, tránh điều dữ, làm những việc chính đáng và giữ tâm thanh tịnh.”
7. Văn khấn Cô Chín Giếng ngắn gọn
Nếu không dâng sớ, có thể khấn trực tiếp:
Nam mô A Di Đà Phật!
Nam mô A Di Đà Phật!
Nam mô A Di Đà Phật!Con kính lạy chư Phật, chư vị Tôn thần.
Con kính lạy Tam Tòa Thánh Mẫu.
Con kính lạy Cô Chín Giếng – Cô Chín Sòng Sơn.Con tên là: …
Sinh năm: …
Hiện cư trú tại: …Hôm nay con thành tâm dâng hương hoa lễ vật, về cửa Cô kính lễ.
Con xin Cô chứng giám lòng thành, phù hộ cho bản thân và gia đình được bình an, mạnh khỏe, gia đạo thuận hòa.
Con xin cầu công việc thuận lợi, làm ăn chân chính được hanh thông, tài lộc ổn định, gặp người tốt và cơ hội tốt.
Con nguyện giữ tâm thiện lành, làm ăn ngay thẳng, giữ chữ tín, tích phúc hành thiện.
Cúi xin Cô chứng lễ, chứng tâm.
Nam mô A Di Đà Phật!
8. Cách khấn Cô Chín khi cầu công danh, tài lộc
Không nên chỉ nói chung chung:
“Xin Cô cho thật nhiều tiền.”
Có thể trình rõ:
“Con hiện đang làm nghề …, kinh doanh … Con xin Cô chứng tâm, phù hộ cho công việc chính đáng được thuận lợi, gặp khách hàng thiện duyên, đối tác tốt, công việc có cơ hội phát triển, tài lộc đến từ công sức chân chính, gia đình được bình an.”
Cách khấn cụ thể giúp người lễ xác định rõ nguyện vọng của mình, đồng thời vẫn giữ tinh thần chủ động trong công việc.
9. Lễ tạ Cô Chín Giếng
Sau khi hoàn thành một việc quan trọng hoặc muốn bày tỏ lòng biết ơn, có thể trở lại lễ tạ.
Lễ tạ có thể gồm:
- Hoa tươi.
- Trái cây.
- Bánh hoặc oản.
- Nước sạch.
- Trầu cau.
- Hương nếu được phép.
- Công đức tùy tâm.
Văn khấn lễ tạ
Nam mô A Di Đà Phật!
Con tên là …, sinh năm …
Hôm nay con thành tâm trở lại cửa Cô, dâng hương hoa lễ vật để tạ lòng thành.
Con xin bày tỏ lòng biết ơn và kính lễ Cô Chín.
Con nguyện tiếp tục sống thiện lành, làm ăn ngay thẳng, giữ chữ tín, biết giúp đỡ mọi người và tích phúc hành thiện.
Cúi xin Cô chứng lễ, chứng tâm, phù hộ cho gia đình chúng con được bình an, công việc thuận hòa.
Nam mô A Di Đà Phật!
10. Đi Đền Cô Chín Giếng cần lưu ý
- Đền Chín Giếng và Đền Sòng Sơn là hai nơi thờ tự riêng, dù có mối liên hệ mật thiết trong tín ngưỡng Sòng Sơn.
- Không cần sắm lễ quá lớn.
- Không nên tự ý đặt lễ tại những ban không được phép.
- Nếu lần đầu đi lễ, nên hỏi nhà đền về vị trí đặt lễ và quy định sử dụng hương, vàng mã.
- Không cần mua quá nhiều đồ lễ hoặc vàng mã.
- Sớ nên ghi chính xác họ tên, năm sinh, nơi cư trú.
- Cầu tài lộc nên gắn với làm ăn chính đáng, giữ chữ tín và nỗ lực thực tế.
- Những câu chuyện về sự linh ứng, xem bói, bốc thuốc hay ban lộc của Cô thuộc truyền tích và niềm tin tín ngưỡng dân gian, không nên trình bày như những sự kiện khoa học đã được chứng minh.
Tóm lại
Cô Chín Giếng – Cô Chín Sòng Sơn là hình tượng Thánh Cô gắn với Đền Chín Giếng ở Thanh Hóa, trong không gian tín ngưỡng Sòng Sơn – Ba Dội. Người đi lễ thường cầu bình an, sức khỏe, tài lộc, công việc, duyên lành và gia đạo. Đền Chín Giếng có mối liên hệ đặc biệt với Đền Sòng Sơn, nhưng hai nơi là hai cơ sở thờ tự riêng biệt.
Những từ khoá liên quan : Cô Chín Giếng Đền Sòng Sơn, văn khấn Cô Chín Sòng Sơn, bản văn Cô Chín Giếng, văn chầu Cô Chín, sắm lễ Cô Chín Giếng, sớ Cô Chín Sòng Sơn, lễ Cô Chín cầu tài lộc, Cô Chín Giếng cầu gì, văn khấn Đền Cô Chín Thanh Hóa.
